Smile
Terug naar hoofdmenu
Terug naar het overzicht

Om de essentie van materie arbeid beter uit te leggen, helpt de definitie van arbeid van dr. J. Dippel ons op weg: Alle moeite, pijn en lijden die we moeten opbrengen om iets tot stand te brengen op de weg van de mensheid in de tijd.

Basisbehoeften

We werken in eerste instantie om een inkomen te verwerven en daarmee in ons bestaan te voorzien. Met materie arbeid vervullen we de basisbehoeften uit de piramide van Maslow: een dak boven ons hoofd, eten en drinken, kleding. We moeten materie arbeid verrichten om waarde te onttrekken aan wat de natuur ons heeft gegeven. Die geeft zijn rijkdommen namelijk niet vanzelf prijs.

Er schuilt dus een bittere noodzaak achter onze materie arbeid, maar we willen het van nature ook. Dat is ons arbeidsethos. Daarin onderscheiden we ons van dieren. Geen mens houdt het vol om lange tijd niets te doen. We willen iets tot stand brengen. Samen met andere mensen, want na een vakantie kijken we ernaar uit om onze collega’s weer te zien. En over vakantie gesproken: we willen werken om onze vrijheid te veroveren. Door arbeid te verrichten, creëren we vrije tijd voor onszelf.

Gezonde cashflow

Materiearbeid is voor organisaties de basis voor een gezonde cashflow. Die is hard nodig, want we moeten op elk moment verouderde productiemiddelen kunnen vervangen door nieuwe. Cashflow zorgt ook voor een toereikend inkomen voor iedereen.

Cashflow is de laatste jaren echter verruild voor winstmaximalisatie. Onder druk van activistische aandeelhouders is het kwartaalresultaat koning geworden, met alle gevolgen van dien. De voor winstmaximalisatie noodzakelijke kostenbesparingen leiden tot ontslagen die als onredelijk worden ervaren en bij de achterblijvers wantrouwen scheppen. De structureel te hoge werkdruk voor diezelfde achterblijvers werkt hogere verzuimcijfers in de hand, waarop de bedrijfsleiding doorgaans met weinig compassie reageert. De zichtbaar scheve beloningsstructuren in deze organisaties leiden vervolgens alleen maar tot extra vervreemding.

De wal keert het schip

Dit gebeurt niet alleen bij grote beursgenoteerde ondernemingen. Juist in de sectoren tot het algemeen nut – de zorg, het onderwijs, woningcorporaties – zijn de afgelopen decennia dezelfde trends waarneembaar geweest: een zelfverrijkende top die zich omringt met een waterhoofd aan stafafdelingen, terwijl de taken op de werkvloer steeds verder worden uitgebeend.

Toch zal de wal het schip keren: dit organisatietype is uiteindelijk tot ondergang gedoemd. Klanten die de sociale innovatie wel omarmen, zullen zich afkeren van op winst beluste bedrijven. Ook talentvolle medewerkers zoeken hun heil bij organisaties waarin ze beter tot hun recht komen.

Lees verder in de whitepaper ‘Meer waarde voor medewerkers’